Fenegriek

Creatief met fenegriek

Zaden van fenegriek of Grieks hooi (Trigonella foenum-graecum) kruiden je gerechten met een milde kerriesmaak en geven een mosterdachtige nasmaak. Kortom, een keukenzaad voor de liefhebbers van aangenaam pikant! De zaden die je als specerij koopt, worden massaal gekweekt in Marokko, Turkije, Pakistan, Argentinië, Egypte, India en China. Maar wist je dat fenegriek het ook goed kan doen in eigen tuin? Al zal een warme zomer de zadenoogst aanzienlijk verhogen.

Teelt en oogst

Fenegriek is een eenjarig kruid dat half winterhard is. Je kan binnenshuis beginnen zaaien in maart, en buiten onder glas rond eind april of begin mei. Uitplanten doe je in een voedzame, goed gedraineerde bodem terwijl je rekening houdt met een plantafstand van 25 cm. Fenegriek staat het liefst in volle zon. Dan wordt dit struikachtige kruid gemakkelijk 60 cm hoog en 25 cm breed.

Bloei

Bloeien doet fenegriek in juni-juli.
Na de bloei vormen zich lange peulen met elk 10 à 20 forse zaden. In september of oktober kan je de rijpe zaden oogsten. Uitgerijpte peulen springen dan met twee kleppen open en stellen zo de geel- tot roodbruine zaden vrij. Fenegriekzaden zijn goed herkenbaar: ze zijn vierhoekig, gedeukt en uiterst hard.

Toepassing in de druiventeelt

Wie druiven teelt kan tot poeder vermalen zaad van fenegriek (FEN 560) als gewasbescherming gebruiken. Fenegriekzaadpoeder activeert het verdedigingsmechanisme van de druivelaar tegen echte meeldauw (de bladschimmel Uncinula necator). Het gele fenegriekzaadpoeder wordt hiervoor opgelost in water (aan 5 gram per liter) en over de bladeren van de druivelaar verneveld. Zolang de druivelaar niet in bloei staat, kan de behandeling worden toegepast. Bij voorkeur wordt drie tot vier maal beneveld met tussenperiodes van 10 dagen.

Kiemgroente

Het kiemen van fenegriekzaden gaat vlot. En ook al kan je kiemgroenten het hele jaar door kweken, misschien is het ook voor u een uitgelezen winteralternatief. Je krijgt er alvast een beetje lentegevoel bij en kiemgroenten leveren je de nodige winterse vitaminen en mineralen. Hanteer steeds volgende hygiënemaatregelen:

1) gebruik enkel goed gewassen en volledig intacte zaden.
2) spoel de kiemende zaadjes dagelijks tweemaal met drinkbaar water.

Om een bittere smaak te vermijden kan je fenegriek in het donker laten kiemen. Na een vijf- tot zevental dagen zijn de fenegriekkiemen op een spruitlengte van 7 cm heel goed eetbaar. De kerriesmaak wordt minder uitgesproken naarmate de spruiten groeien.

Culinaire tips

Fenegriek is een bestanddeel van goede kerriepoeders. Het is dan ook niet verwonderlijk dat fenegriekzaden goed zijn ingeburgerd in de Indiase keuken. In Indiase gerechten worden overigens ook de blaadjes van fenegriek gebruikt, zowel vers als gedroogd. Niet bepaald een topper voor onze westerse smaakpapillen, aangezien fenegriekblaadjes behoorlijk bitter kunnen zijn.
Bitterheid is uiteraard subjectief, maar voor sommige mensen zijn ook de zaden net iets te bitter. Weet dan dat je de bittere smaak kan verminderen door:

1) de zaden overnacht te weken in drinkbaar water
2) de zaden grondig te spoelen onder stromend water
3) de zaden kort onder te dompelen in heet water
4) de zaden kort te roosteren.

Oosters kerriepoeder bevat altijd kurkuma. Maar een mengsel van kort geroosterde fenegriekzaden, komijnzaad, mosterdzaad en selderijzaad is ook niet te versmaden. Gebruik van elk ingrediënt één eetlepel en plet (vijzel) of maal de zaadjes goed fijn. De geur die vrijkomt is sterk. Dit kruidenmengsel smaakt heerlijk bij pompoen, prei of champignons.

Heilzame decoratie voor aperitiefhapjes

Zes gram fenegriekzaadjes voor de maaltijd bevorderen de eetlust. Daarom is het een goed idee om fenegriek in je aperitiefhapjes te verwerken. Of misschien kies je liever voor de kiemgroente, want het oog wilt ook wat.

Therapeutische toets

Fenegriekzaden kunnen je cholesterol- en bloedsuikerspiegel verlagen. De werkzame bestanddelen zijn saponinen, trigonelline, oplosbare vezels en een speciaal aminozuur 4-hydroxyisoleucine. Dan gebruik je dagelijks wel minstens 25 gram zaadjes. Een consumptiepatroon dat eerder onder begeleiding van een professionele gezondheidswerker wordt toegepast! Fenegriek kan de werking van bloedverdunners versterken.
Zwangere vrouwen mogen geen fenegriek gebruiken, het risico op een spontane abortus is te groot. De eerste neergepende toepassing van fenegriek in de Oud-Egyptische geneeskunde dateert van ruim 3500 jaar terug en verwees al naar het potentieel van fenegriek om de geboorte in gang te zetten.

Auteur: Sofie Noppe